ՙԿարգ Մը Հայկական Կազմակերպութիւններ՚

Հեղինակ՝ Յակոբ Մարտիրոսեան, ՌԱԿ Մամուլ, Լոս Անճելըս, 13 Փետրուար 2010

Թուրքիոյ վարչապետ Րէճիպ Թայիպ Էրտողան, Միացեալ Նահանգներու իր վերջին այցելութեան ընթացքին, հանդիպում ունեցած է նախագահ Օպամայի հետ: Ան ցասում յայտնած է նկատմամբ սփիւռքի ՙԿարգ մը հայկական կազմակերպութիւններ՚-ու փրոթոքոլներ-ուն հանդէպ ցուցաբերած բացասական դիրքին:

Հեղինակ՝ Յակոբ Մարտիրոսեան, ՌԱԿ Մամուլ, Լոս Անճելըս, 13 Փետրուար 2010

Թուրքիոյ վարչապետ Րէճիպ Թայիպ Էրտողան, Միացեալ Նահանգներու իր վերջին այցելութեան ընթացքին, հանդիպում ունեցած է նախագահ Օպամայի հետ: Ան ցասում յայտնած է նկատմամբ սփիւռքի ՙԿարգ մը հայկական կազմակերպութիւններ՚-ու փրոթոքոլներ-ուն հանդէպ ցուցաբերած բացասական դիրքին:

Այդ ՙկարգ՚ մը կազմակերպութիւնները, առ ի գիտութիւն, կը հակառակին հայ-թրքական փրոթոքոլներուն, որոնք ստորագրուեցան Հոկտեմբերի 10, 2009 թուին, Հայաստանի եւ Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարարներուն միջեւ, եւ այժմ կը ներկայացուին երկու երկիրներու խորհրդարաններուն, վաւերացման համար: Այդ ընդիմադիր կազմակերպութիւնները, իր մեծամասնութեն մէջ, կը ներկայացնեն հայ սփիւռքը, որ գոյացաւ ցեղասպանութեան հետեւանքով, զանգուածային ջարդերուն եւ բռնի տեղահանութեան պատճառով, որոնք իրենց պապենական հողերեն արմատախիլ ըրին հայերը, ցիրուցան դարձնելով նաեւ անոնց միասնականութիւնը: Այդ ՙկարգ մը հայկական կազմակերպութիւնները՚ հակառակ են փրոթոքոլներուն, պարզապէս որովհետեւ անոնք պարտադրողական բնոյթ կը կրեն, զանգուածային զիջումներ կը պարտադրեն հայրենիքի ու սփիւռքի հայ ժողովուրդին, մինչեւ իսկ զրկելով մեզ մեր դարաւոր հայրենի հողերէն եւ անուրանալի բոլոր իրաւունքներէն:

Այդ ՙկարգ՚ մը ՙհայկական կազմակերպութիւնները՚, որոնք դիտումնաւոր կերպով չէին հրաւիրուած Միացեալ Նահանգներու արտաքին գործոց նախարարութեան կողմէ կազմակերպուած ՙհայկական համագումար՚-ին, թո´ղ իմացուի թէ անոնք կը կազմեն հայ ազգին մեծագոյն մասը, սփիւռքի թէ հայրենիքի մէջ: Իսկ յիշեալ հաւաքին հրաւիրուած ափ մը հայկական կազմակերպութիւնները բացարձակապէս չեն ներկայացներ համայն հայ ազգը: Հրաւիրուած կազմակերպութիւնները, փրոթոքոլներու սկզբնական շրջանէն ի վեր, անոնց անվերապահօրէն համաձայն գտնուողներն էին, առանց երբեւէ նկատի առնելու փրոթոքոլներու հաւանական տխրագին հետեւանքները:

Այդ ՙկարգ՚ մը ՙհայկական կազմակերպութիւնները՚ կը ներկայացնեն հայ ազգի երեք աւանդական կուսակցութիւնները, Ռամկավար Ազատական Կուսակցութիւնը, Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւնը եւ Սոցիալ Դեմոկրատ Հնչակեան Կուսակցութիւնը, ինչպէս նաեւ Հայ Առաքելական, Աւետարանական եւ Կաթողիկէ եկեղեցիներու, հայրենակցական, քաղաքական, մարզական եւ մշակութային բազմաթիւ ներկայացուցիչներ, որոնք վստահաբար Միացեալ Նահանգներու արտաքին գործոց նախարարութեան կողմէ դասուած են որպէս ՙընդիմադիր Ճակատ՚-ի անբաղձալի կազմակերպութիւններ: Բաց աստի, անհամեմատօրէն աւելի հեշտ պիտի ըլլար խորհրդակցութեան նստիլ սակաւաթիւ եւ ՙՊապէն աւելի պապական՚ կազմակերպութիւններու հետ, որոնք, ի սկզբանէ արդէն լիովին համամիտ էին արձանագրութիւններուն իրենց ներկայացուած ձեւին մէջ վաւերացման, եւ աւելի քան պատրաստ էին աշխատանք տանելու, որպէսզի ընդհանրացուէր արուեստական համագումարի ընթացքին առնուած ՙորոշում՚ը:

Հոկտեմբերի 10-ին, Հայաստանի եւ Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարարներու կողմէ ստորագրուած արձանագրութիւնները, որոնք կը միտին Հայաստան-Թուրքիա սահմաններու բացման եւ երկու երկիրներուն միջեւ փոխադարձ յարաբերութիւններու բարելաւման, հետեւանքն էին Միացեալ Նահանգներու նորընտիր նախագահ Պարաք Օպամայի նախաձեռնութեան, որովհետեւ ան խոստացած էր ճանչնալ հայոց ցեղասպանութիւնը նախագահական ընտրութեանց նախօրեակին: Ուստի արձանագրութիւններու այս տարբերակը կու գար փոխարինելու ցեղասպանութեան ճանաչումը, միանգամայն երկու երկիրներու հաշտեցման ծրագիրներով, առանց նկատի առնելու կամ բոլորովին անտեսելով ցեղասպանութեան, հողային եւ այլ պահանջքներու իրաւասութեանց կարեւորագոյն հարցերը:

Ներկայիս ամերիկահայութիւնը պատրաստած է հայոց ցեղասպանութեան ճանաչման երկու համազօր բանաձեւեր, որոնք յաջորդաբար պիտի ներկայացուին, մէկը` ամերիկեան գոնկրէսին իսկ միւսը ծերակոյտին, հայամէտ ամերիկացի օրէնսդիրներու կողմէ: Սակայն, կարգ մը մեկնաբաններ կը նախատեսեն, թէ այնքան ատեն որ հայ-թուրք արձանագրութիւնները կը մնան գործընթացի մէջ, հայոց ցեղասպանութեան ճանաչման յոյսերը Միացեալ Նահանգներու գոնկրէսին եւ ծերակոյտին կողմէ, կը մնան ճղճիմ, սնանկ պատճառաբանութիւններով, որոնց համար որեւէ ջանք չեն խնայեր թրքական իշխանութիւնները:

Սակայն Սփիւռքահայութիւնը, որ կը ներկայանայ որպէս այդ ՙկարգ մը հայկական կազմակերպութիւններ՚ը, միահամուռ կերպով պիտի շարունակէ իր ազգային ազատագրական պայքարը, որովհետեւ այլեւս այլընտրանք չէ մնացած: Համիտեան բռնատիրութեան դէմ պայքրելու ուխտով կեանքի կոչուած սրբազան այդ պայքարը, իր նորագոյն տարազումով, կը շարունակուի մինչեւ այսօր, եւ անդադրում կերպով պիտի շարունակուի մինչեւ մեր բոլոր իրաւունքներուն ամբողջական հատուցումը: Համայն աշխարհը թող իմանայ թուրքին վայրագութիւններուն մասին, թող հարցուի յոյներուն, ասորիներուն, ալաուիներուն եւ քիւրտերուն (վերջինները իր նախկինի դաշնակիցները): Այդ ազգերը եւս կրած են նման արհաւիրք եւ վկայ են այդ բոլորին: Մինչեւ այսօր կը շարունակուին թուրքերուն կողմէ կատարուած հալածանքներն ու բռնութիւնները: Իսկ անցեալին գործուած աններելի մեղքերուն ուրացումը` թուրք յանցագործները կը դարձնէ առաւել եւս պախարակելի:

Եւ սակայն, անկախ ցեղասպանութեան հարցի վաւերականութեան անհեթեթ առկախումէն, հայ-թուրք արձանագրութիւնները տակաւին չեն վաւերացուած երկու երկիրներու խորհրդարաններուն կողմէ, հակառակ անոր որ Հայաստանի Սահմանադրական Դատարանը վաւերացուց արձանագրութիւնները – որոշ վերապահումներով – եւ փոխանցեց Հայաստանի Ազգային Ժողովին (խորհրդարանին), իր կարգին վաւերացնելու համար զանոնք: Այս բոլորէն ետք, սակայն, թրքական խորհրդարանը տակաւին կը մնայ անզիջող իր պահանջքներուն վրայ, Ղարաբաղեան հարցին լուծումը եւ ցեղասպանութեան հարցը նախապայման դնելով արձանագրութիւններու վաւերացման համար:

Թուրք քաղաքագէտներ որեւէ պատճառ կամ առիթ կը փնտռեն արձանագրութիւններու վաւերցման արգելք հանդիսանալու կամ զայն յետաձգելու համար: Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարար, Ահմէտ Տաւութողլու անմիջապէս արձագանգեց – արձանագրութիւններուն Հայաստանի Ազգային Ժողովին ուղարկուած ժամուն իսկ – առարկելով թէ փոփոխութիւններ եղած են անոնց մէջ: Հայաստանի արտաքին գործոց նախարար Էտուարտ Նալպանտեան եւ նախագահ Սերժ Սարգիսեան ազդարարեցին Անգարան արձանագրութիւններու վաւերացման ՙձգձգման՚ ուղղութեամբ, եւ յայտարարեցին թէ փրոթոքոլները կրնան չեղեալ նկատուիլ, եթէ Թուրքիա չվաւերացնէ զանոնք մինչեւ որոշեալ թուականը:

Այն կացութիւնը, որուն մէջ սփիւռքահայութիւնը պարտադրաբար կը գտնուի այսօր, ի տես քաղաքական գետնի վրայ կատարուած եղելութիւններուն, որոնք կ’անտեսեն սփիւռքն ու իր էութիւնը, զինք կը մղէ ինքնապաշտպանութեան այլ միջոցներ որոնելու եւ գտնելու: Սփիւռքահայութիւնը կրնայ տարանջատուիլ մեծ պետութիւններու քաղաքական խաղերով, ինչպէս օրինակ` Միացեալ Նահանգներու արտաքին գործոց նախարարութեան ժողովի հրաւէրը (որ բարեբախտաբար վերատեսութեան պիտի ենթարկուի հայկական կազմակերպութիւններու բուռն բողոքին ընդառաջ): Այդ հրաւէրը ուղղուած էր սփիւռքահայութեան մէկ փոքր մասնիկի ներկայացուցիչներուն միայն, շրջանցելով մեծամասնութիւն կազմող հայկական մնացեալ հեղինակաւոր կազմակերպութիւնները: Սփիւռքահայութիւնը զոհ պէտք չէ դառնայ քաղաքական խաղերու գործընթացներուն, որովհետեւ անոնք կրնան պատճառ դառնալ սփիւռքահայութեան իրաւունքներու յաւետ կորուստին, որուն հետեւանքները անդարմանելի եւ անվերադարձ կþըլլան համայն սփիւռքահայութեան եւ հայրենի մեր ժողովուրդին համար:

Պայման է հայ դատի մոլեռանդ եւ անզիջում հետապնդումը համայն սփիւռքահայութեան կողմէ. անիկա մեր սրբազան ուխտն է, եւ թող ոչ ոք այպանէ մեզ նուիրեալ եւ անդադրում պայքարի մեր անբեկանելի վճռակամութեան համար:

 
 
You May Also Like