«Փիւնիկեան ափերէն» գիրքիս շնորհանդէսէն տպաւորութիւններս

Դոկտ. Մինաս Գոճայեան, Լոս Անճելըս, 30 Մարտ 2023

Մարտ 23-ին վերջապէս տեղի ունեցաւ վերոյիշեալ գրքիս շնորհանդէս-գինեձօնը Հայաստանեայց Առաքելական Եկեղեցւոյ ԱՄՆ-ի Արեւմտեան Թեմի Առաջնորդարանի «Համբար» սրահին մէջ։ Սրահը լեփ-լեցուն էր։ Ներկայ էր Թեմիս Առաջնորդ Տ. Յովնան Արք. Տէրտէրեանը, ընկերակցութեամբ արժանապատիւ քահանայ հայրերու, ներկայ էին ազգային մարմիններու ներկայացուցիչներ, ազգականներ, պաշտօնակիցներ, ՌԱԿ-ի անդամներ եւ համակիրներ, գրասէրներ եւ կարեւոր թիւով նաեւ նախկին աշակերտ-աշակերտուհիներ Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն եւ Մանուկեան-Տեմիրճեան վարժարանէն։

Հանդիսութեան հովանաւորն էր Առաջնորդ Սրբազան Հայրը, կազմակերպողը` ՌԱԿ Արեւմտեան ԱՄՆի Շրջանային Վարչութիւնը, կը մասնակցէին նաեւ առաջնորդարանի «Զուարթնոց» յանձնախումբը, ՄԿՀ Շրջանաւարտից Միութիւնն ու «Չորք-Մարզպանի Հայր. Միութիւն»ը։

Օրուան փորձառու հանդիսավարուհին էր Օրդ. Լորա Գույումճեան, որ ներկայացուց կենսագրութեանս համառօտ գիծերը եւ գրքիս նպատակն ու գրական արժէքը։ «Զուարթնոց»ի կողմէն ելոյթ ունեցաւ ատենապետը՝ Բժ. Սիմոն Սիմոնեանը, որ դասընկերս եղած է ՀԲԸՄ-ի Յովակիմեան-Մանուկեան Մանչերու Երկր. Վարժարանին մէջ։ Ան լաւ կը ճանչնար զիս եւ իրեն յատուկ մեկնաբանութեամբ ընդգծեց գրքիս ազգային-հասարակական արժէքը եւ արտայայտուեցաւ նաեւ յատկապէս ԱՄՆ-ի հայկական դպրոցներու դիմագրաւած դժուարութիւններուն ու վիճակին մասին։ ՌԱԿ-ի կողմէ հանդէս եկաւ Բժ. Ռաֆֆի Պալեան, որ գնահատեց իմ կրթական, ազգային-հասարակական եւ գրական-խմբագրական գործունէութիւնս յատկապէս ընդգծելով այն կարեւորութիւնը, որ ընծայած եմ լիբանանահայ համայնքին եւ լիբանանեան հայրենիքին։

Մեծ տպաւորութիւն թողուց վրաս կարճ ատենուան մը համար պաշտօնակիցս եղած Յովհաննէս Սրկ. Գումրուեանի ներկայացումը։ Ան 16 վայրկեաններու մէջ կրցաւ ներկայացնել հատորին երեք մասերը եւ անոնց առանձնայատկութիւններն ու կարեւորութիւնը ապագայ պատմաբանին համար, եթէ պէտք ունենայ աւելի լաւ հասկնալու 1940-70-ական թուականներու լիբանանահայութեան ապրած վերելքն ու իղձերը։ Ըստ Յ. Գումրուեանի ներկայացուող գիրքը իւրայատուկ հայելի մըն է, ուր կարօտի, թախիծի քողին ետեւ հեղինակը կը վերապրի անցեալի յուշերը, հայկական թաղերու եւ մարդոց կենցաղը, անոնց սէրը ուսման ու հայրենիքի հանդէպ։ Անկեղծօրէն ես շատ տպաւորուած եմ իր բանասիրական հմուտ վերլուծութեամբ եւ իմ ու մեր սերունդի հոգիին խորքը թափանցելու իր հմտութեամբ։

«Մեր թաղերու ժողովրդային համալսարանը եւ այլ բաներ» ակնարկէն հատուածներ ընթերցեց հրատարակութեան սրբագրիչ տիկինս՝ Նազիկը, նոյնպէս բանասէր եւ երկարամեայ ուսուցչուհի։ Հրամցուած հատուածը մեր թաղերու յայտնի վարսաւիրանոց-գրադարանի՝ «Սամի Կարօ»ի մասին էր՝ անցեալի տխրաթախիծ եւ անոյշ ու հայաբոյր օրերու նուիրուած ակնարկ մը։

Դաշնամուրային երկու կատարումներ՝ Կոմիտասէն եւ Շոփէնէն, ստեղծեցին կարօտի մթնոլորտ մը, որ յատուկ է իմ գիրքիս, որովհետեւ բազմաթիւ ակնարկներու եւ պատմուածքներու մէջ առկայ է այդ զգացումը։ Դաշնակահարուհի Արմինէ Ղազարեան կատարելապէս կրցաւ փոխանցել այդ մթնոլորտը։

Գերշ. Տ. Յովնան Արք. Տէրտէրեանի խօսքը դիպուկ էր եւ տեղին։ Ան ոչ միայն գնահատեց վէպիս գրական եւ ազգային-դաստիարակչական նշանակութիւնը, այլեւ զիս՝ իբրեւ տարիներու մանկավարժ, լրագրող եւ գործիչ։

Խառն խոհերու մէջ էի ամբողջ հանդիսութեան ընթացքին։ Հպարտ էի որ սրահը նստելու տեղ չկար եւ ներկաները անձանձրոյթ կը հետեւէին։ Ելոյթները կարճ էին եւ բովանդակալից, մթնոլորտը դրական էր եւ կարօտով ու թախիծով լի հանդէպ Լիբանանին ու առհասարակ Միջին Արեւելքին։ Շնորհաւորական խօսքերը անկեղծ էին, արհեստական ու շինծու բան չկար։ Ամէնէն կարեւորը՝ ներկայ էին իմ պաշտօնակիցներէս շատեր եւ նախկին աշակերտ-աշակերտուհիներ, որոնց համար ես մնացեր էի «նոյն Պարոն Գոճայեանը…»։

Համոզուեցայ թէ մեր ընթերցասէր սերունդը, որ թէեւ ԱՄՆ կ’ապրի տասնամեակներէ ի վեր, սակայն հոգւով ու սրտով կապուած է ծննդավայրին, այս պարագային՝ Լիբանանին, որ այսօր կը տառապի տեղական արիւնարբու եւ գիշատիչ ֆէոդալներու եւ միջազգային կասերապաշտութեան ու սիոնիզմի ճիրաններուն տակ։ Նուիրատւութիւնները ա՛լ աւելի սիրտ տուին ինծի, որովհետեւ նիւթական հասոյթը մտադրած եմ անձամբ, սուսիկ-փուսիկ յանձնել իմ ճակատագրիս ենթարկուած հայերէնի ուսուցիչներուն եւ թոշակառուներուն։ Ուրախ եմ նաեւ որ ամէնէն երիտասարդ ներկաներէն երկուքը ութը եւ երեք տարեկան թոռնուհիներս էին, որոնք մնացին… մինչեւ վերջ։

Տխուր եմ եւ միշտ մտահոգ, որովհետեւ այս եւ նման հայալեզու, նոյնիսկ անգլերէն ձեռնարկներուն, հանդիսութիւններուն կամ միջոցառումներուն ԲԱՑԱՐՁԱԿԱՊԷՍ բացակայ է նոր սերունդը՝ 30-50 տարեկան։ Յո՞ երթաս ամերիկահայ սերունդ։ Ամենայն դէպս յոյսով կը սպասեմ նոր սերունդի «հրաշալի յարութեան»։

Շնորհակալ եմ բոլոր կազմակերպիչներուն, յայտագրին մէջ մաս ունեցողներուն, ներկաներուն, ինծի ուղղուած քաջալերական խօսքերուն, անկեղծ գնահատանքներուն եւ յատկապէս Առաջնորդ Սրբազան Հօր՝ իր անսակարկ զօրակցութեան համար։

Leave a Reply

Comments containing inappropriate remarks, personal attacks and derogatory expressions will be discarded.

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You May Also Like
Read More

Յանուն Մեր Նահատակներուն

Մեր Դիտանկիւնէն Ոսկան Մխիթարեան, Լոս Անճելըս, Մարտ 2015 Հայոց ցեղասպանութեան հարիւրամեակին ընդառաջ, կոչ կ'ուղղեմ համայն սփիւռքահայութեան, մասնաւորապէս Լոս…
Read More